باب خوف قال الله تعالى : يَخافُونَ رَبَّهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ « 1 » از قهر خدا كه فوق همهء آنهاست مىترسند . تلمسانى در اين ارتباط مىفرمايد : « اين آيه را به عنوان شاهد در اين مقام آوردن ، استفاده‌اى درست و كامل است . پس مسلما خوف از خداى تعالى ، ترسى صحيح است . نه خود به جهت بهره بردن از حظوظ دنيا يا آخرت ، يا نگرانى نسبت به آنچه از دست رفته ، بلكه ترس از روى گرداندن حق تعالى است . » « 2 » قبل و بعد آيه فوق مىگويد : وَ لِلَّهِ يَسْجُدُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ مِنْ دابَّةٍ وَ الْمَلائِكَةُ وَ هُمْ لا يَسْتَكْبِرُونَ . يَخافُونَ رَبَّهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ وَ يَفْعَلُونَ ما يُؤْمَرُونَ . « 3 » آنچه در آسمانها و زمين است ، از جنبندگان و ملائكه سجده مىكنند و تكبر نمىورزند ، از پروردگارى كه بر آنها تفوق دارد مىترسند ، به آنچه امر مىشود اقدام مىكنند . در آيه مورد بحث ، خوف در مقابل تكبر از عبوديت قرار گرفته و از سوى ديگر از خوف به عنوان وسيله‌اى براى عمل به اوامر الهى ياد شده است و نيز از آن‌جا كه از پروردگارى مىترسند كه نسبت به آنها تفوق دارد ، اين مطلب گوياى اين است كه اين خوف ناشى از علم به مقام و جايگاه خداوند است ؛ يعنى خائفان جايگاه خويش را در مقابل خداوند مىشناسند و به حقارت خود در پيشگاهش واقفند لذا هيچ تكبرى را در عبوديت به كار نمىبرند ، خاشعانه در مقابلش به سجده افتاده و اوامرش را اجرا مىكنند . تعريف خوف الخوف هو الانخلاع من طمأنينة الأمن بمطالعة الخبر . خوف عدم اطمينان از امنيت است به واسطهء آگاهى از اخبار وارده .

--> ( 1 ) . نحل / 50 . ( 2 ) . شارح كاشانى مىگويد : اشتراك بين خوف و حزن در آن است كه در هر دو تألم باطنى وجود دارد ، اما حزن بر گذشته است و خوف در مورد آينده است . ( 3 ) . نحل / 49 و 50